სტატიები   ›  ლოგოპედია   ›   მეტყველების განვითარების მნიშვნელობა

მეტყველების განვითარების მნიშვნელობა

ფავორიტებში დამატება
ქეთევან ლომიძე
ქეთევან ლომიძე
ლოგოპედი, პედაგოგი
გამოქვეყნების თარიღი: 23 მარტი, 2013

ბავშვებიღმერთმა ადამიანი სხვა სულიერთაგან იმით გამოარჩია, რომ მეტყველი გახადა და მას შემდეგ იგი სამყაროს მეტყველების მეშვეობით შეიცნობს. პატარა ენის ამოდგმისთანავე იწყებს შეკითხვების დასმას ეს რა არიას? ამას რა ჰქვია? ეს როგორია? ამ კითხვების პასუხად კი ის ეცნობა მშობლიურ გარემოს. მეტყველება, ეს ერთი შეხედვით მარტივი ფუნქცია, თავის თავში ბევრ სირთულეს მოიცავს.

ბავშვის მეტყველება ადრეულ ასაკშვე უნდა ჩამოვაყალიბოთ, რომ შემდეგ სრულფასოვანი, მყარი ფსიქიკის მქონე პიროვნება მივიღოთ.

ბავშვის ფსიქიკურ განვითარებაში მეტყველება სამ მთავარ ფუნქციას ასრულება:

  1. კომუნიკაციურს
  2. განმაზოგადებელს და
  3. თვითმარეგულირებელს.

მეტყველების განვითარებაში გადახრები აფერხებს ბავშვის როგორც აზროვნებას, ასევე მის საერთო განვითარებას, ხელს უშლის კონტაქტის დამყარებას გარშემოიმყოფებთან. იწვევს ხასიათის შეცვლას, გულჩათხრობილობას, არასრულფასოვნების კომპლექსის ჩამოყალიბებას, ყველაფერი ეს ნეგატიურად მოქმედებს სასწავლო პროგრამის ათვისებაზე.

 

მეტყველების განვითარების ასაკი და ნორმები

  • 3 თვის პატარა ღუღუნებს – აღუუ ღუ.
  • 8 თვის იწყებს მარცლებს მა–მა–მა, დე–დედდე, ბუბუბუ, ბაბაბუ...
  • 1 წლისას 10 სიტყვამდე მარაგი აქვს
  • 2 წლიდან – აწყობს მარტივ წინადადებებს.საყვარლად ურევს გრამატიკულ წყობებს და ზოგიერთ ბგერებს
  • 3 წლიდან – უჩნდება ფრაზული მეტყველების უნარი, ახერხებს მოყვეს პატარა ზღაპარი, სიტყვებით გადმოგვცეს საკუთარი სურვილი ან მომხდარი დასამახსოვრებელი ამბავი. ამ პერიოდში ზოგიერთი ბგერის წარმოთქმის სისუფთავე შეიძლება იქნეს დარღვეული. ოდნავ მომატებულია პაუზების რაოდენობაც, ახასითებთ წამოწითლება მეტყველების დროს, სუნთქვის მოუწესრიგებლობა... (ყურადღება! მხოლოდ მცირე დოზებით)
  • 5 წლის ასაკის ბავშვის მეტყველება მთლიანად ფორმირებულია.

 

როდის უნდა მივმართოთ სპეციალისტს?

თქვენც კარგად იცით, და მეც დაგეთანხმებით, რომ ყველა პატარა ინდივიდია, ამიტომ განვითარების ნორმებიც ინდივიდუალური აქვთ. მაგრამ, თუ ბავშვის სამეტყველო განვითარება ნორმას 6 და მეტი თვით ჩამორჩება ეს უკვე საყურადღებოა.

  • თუ 4,5–5 და მეტი წლის ბავშვი ამოკლებს ან ამახინჯებს სიტყვებს.
  • თუ აადგილებს ან ამახინჯებს ბგერათწარმოთქმებს.
  • თუ ერთ ფონემას (ბგერას) ცვლის სხვა მისთვის მარტივი ფონემით (ბგერით).
  • თუ ვერ ახერხებს ააწყოს წინადადებები გრამატიკული ნორმების დაცვით (პირი, რიცხვი, არსებითი სახელის და ზმნის შეთანხმება და ა.შ.)
  • თუ ვერ ახერხებს მოყვეს მარტივი მოთხრობა, ზღაპარი, მულტფილმი, გადმოსცეს საკუთარი ემოცია.
  • თუ მისი მეტყველება გაურკვეველი ან ძნელად გასაგებია გარშემომყოფთათვის.
  • თუ აქვს მწირი ლექსიკური მარაგი.

ეს უკვე მიუთითებს, რომ ბავშვს აქვს სამეტყველო ნაკლი და აუცილებელია სპეციალისტის დროული ჩარევა.

სტატიები ამავე თემიდან

წერითი მეტყველება

წერითი მეტყველების ცნებაში შედის წერაც და კითხვაც, წერა და კითხვა მჭიდროდაა დაკავშირებული ერთმანეთთან, როგორც თავისი განვთარებით, ასევე მუდმივი გამოყენებით.მათი დარღვევა იწვევს ბავშვის ჩამორჩენილობას,მნიშვნელოვან შეფერხებას სწავლის პროცესში.

მეტყველების დარღვევის სახეები: დისლალია.

დისლალია მეტყველების დარღვევის ყველაზე გავრცელებული ფორმა. მისი რაობა და გამომწვევი მიზეზები.

ენის ბორძიკი (ლოგონევროზი)

ეს არის სამეტყველო ტემპისა და რითმული ორგანიზაციის დარღვევა. ენა ბორძიკის მქონეს დარღვეული აქვს მწყობრი და რიტმული თანმიმდევრობა.ხდება წარმოთქმის უნებლიე შეჩერება–შეფერხება.მეტყველების ამგვარ გართულებას იწვევს სამეტყველო აპარატის კუნთში წარმოქმნილი კრუნჩხვები.

მეტყველების განვითარების ეტაპები

მეტყველების განვითარება დაბადებიდან იწყება და საბოლოო ჩამოყალიბებამდე საკმაოდ რთულ ეტაპებს გადის. ბავშვები, რომლებიც ჩამორჩებიან განვითარებაში,ერთი ასაკობრივი პერიოდით მაინც,გარკვეულ რისკის ჯგუფს მიეკუთნებიან და აუცილებელია ფსიქოლოგისა და ლოგოპედის კონსულტაცია. ამიტომ სასურველია მშობლებს თავადაც ჰქონდეთ გარკვეული წარმოდგენა მეტყველების განვითარების მნიშვნელოვანი ეტაპების შესახებ, რომლებიც მათი შვილის სრულფასოვან პიროვნებად ჩამოყალიბებას უწყობს ხელს.

სამეტყველო წრე

მეტყველება წარმოადგენს შეკრულ წრეს ინფრომაციის გადაცემისას ტვინში არსებულ 3 ცენტრს შორის.გამართული და თანმიმდევრული მეტყველებისათვის აუცილებელია წესრიგში მოყვანილი „სამეტყველო წრე“.

მზად არის პატარა გახდეს სკოლის მოსწავლე?

პედაგოგიურ და ფსიქოლოგიურ ლიტერატურაში სკოლისთვის მზაობას განმარტავენ, როგორც ბავშვის პიროვნების მრავალგვარ განვითარებას, ანუ ბავშვის მზაობა სასკოლო სწავლისთვის გულისხმობს მისი სოციალურ-ემოციური მომწიფების, სწავლისადმი მოტივაციის, მეტყველებისა და საკომუნიკაციო უნარების, ზოგადი ცოდნისა და შემეცნებითი განვითარების ასპექტებს.

ალალია

ალალია- ( ტერმინიდან а-უარყოფა; lalio-მეტყველება) უმეტყველობა ან მეტყველობის განუვითარებლობა ნორმალური სმენისა და პირველადი ინტელექტის შემთხვევაში. ასეთ ბავშვებს უპირველეს ყოვლისა უმოწმებენ სმენას, რადგან შთაბეჭდილებას ტოვებენ , რომ ყურში არ ესმით ან არასრულფასოვნად ესმით. თუმცა შემოწმების შედეგად აღმოჩნდება ხოლმე, რომ მათ სრულფასოვანი ფიზიკური სმენა აქვთ და საწყის ეტაპზე კარგი ინტელექტიც, რაც დროებითია, რადგან რაც მეტად გვიანდება რეაბილიტაცია მეტყველების შეფერხება მით მეტად იწვევს ინტელექტის ჩამორჩენილობას.....

ვსწავლობ აზროვნებას - ვსწავლობ მეტყველებას!

აზროვნება და მეტყველება მჭიდრო კავშირშია ერთმანეთთან და მათი ურთიერთკავშირი ურთიერთგანვითარების აუცილებელი პირობაა.

ემოცია, მისი გამოხატვის და მართვის სწავლების აუცილებლობა

როდესაც ადამინი სხვადასხვა ხასიათზეა მისი ემოცია სხვადასხვანაირია. თუ პატარას შეუძლია როგორც საკუთარი , ისე გარშემომყოფების ემოციის აღქმა,ეს მას ეხმარება სიტუაციის ადეკვატურად გააზრებაში , კონტაქტის დამყარებაში გარშემომყოფებთან .

სამეტყველო ორგანოები და მათი ფუნქციონირება

სამეტყველო ორგანოები და მათი სწორი ფუნქციონირების მნიშვნელობა სწორად და ლამაზად მეტყველებისათვის.

სამეტყველო სუნთქვის განვითარება

კარგად ჩამოყალიბებული სამეტყველო სუთქვა სწორი და ლამაზი თანმიმდევრული მეტყველების განვითარების წინაპირობა.

როგორ შევარჩოთ სათამაშოები ჩვენი პატარა საოცრებისათვის

ბავშვებისათვის სათამაშოები სამყაროს შეცნობის მთავარი საშუალებაა, მაგრამ მინდა გითხრათ აქაც გაკვეული ცოდნაა საჭირო, როდის რით და როგორ ვითამაშოთ

Kids.ge აცხადებს ვაკანსიებს შემდეგ პოზიციებზე:

გამოგვიგზავნეთ CV-ები ელ.ფოსტაზე info@kids.ge ან ატვირთეთ სააპლიკაციო ფორმა ჩვენი ვაკანსიების გვერდიდან.

საბავშვო ტორტების შეკვეთა - ადგილზე მიტანით
ვაკანსიები Kids.ge-ში

ფავორიტებში დასამატებლად უნდა შეხვიდეთ სისტემაში.
ხოლო თუ ჯერ არ გაქვთ გახსნილი ანგარიში kids.ge-ზე, გაიარეთ რეგისტრაცია