სტატიები   ›  ფსიქოლოგია, განვითარება   ›   რა გავლენას ახდენს მიჯაჭვულობა ბავშვის განითარებაზე

რა გავლენას ახდენს მიჯაჭვულობა ბავშვის განითარებაზე

ფავორიტებში დამატება
ანა ნადირაშვილი
ანა ნადირაშვილი
გამოქვეყნების თარიღი: 05 აპრილი, 2015

დედა და ბავშვიერთი შეხედვით შეიძლება მოგვეჩვენოს, რომ ახალშობილები ვერაფერს ვერ იგებენ და ვერ გრძნობენ, მაგრამ სინამდვილეში ეს ასე არ არის. ბავშვი ჯერ კიდევ მუცლად ყოფნის პერიოდში მშვენივრად არჩევს დედის ემოციებს, რომლებიც შესაბამისად დადებითად ან უარყოფითად მოქმედებს მასზე,მისი ფსიქიკის ჩამოყალიბებაზე. ახალშობილს კი უკვე საკმაოდ კარგად აქვს განვითარებული გარკვეული უნარები, რომლის განსავითარებლად და სწორად ფორმირებისთვის აუცილებელია მას განუვითარდეს მიჯაჭვულობის განცდა. მიჯაჭვულობა – ესაა ძლიერი ემოციური კავშირი, რომელიც მყარდება ახალშობილსა და მასთან ხშირად კონტაქტში მყოფ ადამიანს შორის. ბავშვისთვის მიჯაჭვულობის  განცდა აუცილებელია, რადგან ამის გარეშე იგი სრულფასოვნად ვერ მოახერხებს განვითარებას. მიჯაჭვულობის 2 ტიპი გამოყოფა (მერი ეინსვორტის მიხედვით): სანდო და არასანდო მიჯაჭვულობა. განვიხილოთ თითოეული მათგანი და მათი ზეგავლენა ბავშვზე.

როგორც ზემოთ აღვნიშნეთ მიჯაჭვულობის ორ ტიპს გამოყოფენ: სანდო მიჯაჭვულობას და არასანდო მიჯაჭვულობას, არასანდო მიჯაჭვულობაში  კი გამოიყოფა 3 სახე: დეზორგანიზებული, ამბივალენტური და განრიდებული მიჯაჭვულობა.

სანდო მიჯაჭვულობა – ჩნდება მაშინ, როდესაც მშობელი ბავშვისთვის ყოველთვის ხელმისაწვდომია და ბავშვის საჭიროებების მიმართ სათანადო ყურადღებას გამოხატავს.ასეთი ბავშვები თავს დაცულად და უსაფრთხოდ გრძნობენ, ენდობიან მშობელს.

დეზორგანიზებული მიჯაჭვულობა – ჩნდება მაშინ, როდესაც მშობელი არ ავლენს ბავშვის მიმართ სათანადო ყურადღებას, არის მის მიმართ გულგრილი, უყურადღებო და ყველაზე უარეს შემთხვევაში თავიდან იშორებს მას. ასეთი ბავშვები თავდაპირველად ,,აპროტესტებენ“ მშობლის გულგრილობას, თუმცა დროთა განმავლობაში ისინი ,,წყდებიან“ მშობლებს და იკეტებიან საკუთარ თავში, ადრეულ ასაკშივე უყალიბდებათ იმის განცდა, რომ საკუთარი თავის გარდა სხვისი იმედი არ უნდა ჰქონდეს.

ამბივალენტური მიჯაჭვულობა – ჩნდება მაშინ, როდესაც ბავშვის მშობელი არათანმიმდევრულია, არათანმიმდევრულად რეაგირებს ბავშვის საჭიროებებზე და ამჟღავნებს მასთან შფოთვის მაღალ დონეს. ის შესაძლოა ზოგჯერ მარტივად ხელმისაწვდომი, ყურადღებიანი იყოს ბავშვის მიმართ, ზოგჯერ კი უყურადღებო ან მომაბეზრებდლად ყურადღებიანი. ასეთი „სტილით“ აღზრდილი ბავშვები გამოირჩევიან ემოციების არასტაბილურობით, შესაძლოა უმნიშვნელო წვრილმანზე მეტად გაბრაზდნენ ან პირიქით. არიან ზედმეტად მგრძნობიარენი, ხშირ შემთხვევაში განიცდიან ბრაზს ან შფოთვას.

განრიდებული მიჯაჭვულობა – ჩნდება მაშინ, როდესაც მშობლის ზრუნვა ბავშვზე არის არასაკმარისი, ბავშვი იღებს მხოლოდ მისი აღზრდისთვის აუცილებელ ყურადღებას, ხოლო ზრუნვა და სითბო რომელიც საჭიროა მისი კოგნიტურად და ფსიქოლოგიურად სწორად განვითარებისთვის არ არის საკმარისი. ასეთი ბავშვები ვერ იღებენ მშობლის მხრიდან ემოციური მოთხოვნილების დაკმაყოფილებას. ასეთ ბავშვებს უყალიბდებათ უნდობლობის გრძნობა, მათ დასწავლილი აქვთ საკუთარ პრობლემებთან და ემოციებთან დამოუკიდებლად გამკლავება.

 

რა პირობებია აუცილებელი ბავშვის სრულფასოვანი განვითარებისათვის?

დედა და ბავშვიზემოთ მოცემული ინფორმაცია კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს, იმას თუ რამდენად მნიშვნელოვანია ბავშვის სწორად განვითარებისთვის ნაადრევ ასაკშივე სანდო მიჯაჭვულობის განვითარება, რადგან მიჯაჭვულობის დარღვევამ შესაძლოა გავლენა იქონიოს არამარტო სოციალურ უნარებზე, ემპათიის (თანაგრძნობის) და ღირსების გრძნობის განვითარებაზე, არამედ, ფიზიკურ, გონებრივ და ემოციურ განვითარებაზეც. ამიტომ აუცილებელია გამოვხატოთ ბავშვის მიმართ სათანადო სითბო და ემოციები, მიუხედავად იმისა როგორც არ უნდა ვგრძნობდეთ იმ მომენტში თავს. ბავშვმა უნდა იგრნოსრომ ის უპირობოდ გვიყვარს და მის გვერდით ვიქნებით, რაც არ უნდა დასჭირდეს, ეს ყველაფერი აუცილებელია მისი სწორად განვითარებისთვის. უნდა გვახსოვდეს, რომ მიჯაჭვულობის ტიპი არამარტო მის ბავშვობაზე, არამედ მის ცხოვრებაზე მთლიანად მოქმედებს ზრდასრულ ასაკშიც კი.  ყოველთვის უნდა გვახსოვდეს რომ ყოველ წუთს ჩვენს მიერ გაცემული სითბო და ყურადღება მისი სწორად განვითარებისთვის, ბედნიერი და ჯანსაღი მომავლისთვის წინ გადადგმული ნაბიჯია.

სტატიები ამავე თემიდან

მეშინია, ანუ პრობლემა სახელად შიში

გაიგეთ რომელია ბავშვთა შორის ყველაზე გავრცელებული შიშები, როგორი ტიპის შიშები არსებობს. რა არის შიშის გამომწვევი მიზეზები

რას ვაკეთებ იმისთვის, რომ ჩემ შვილს კითხვა შევაყვარო

ჩემი შვილი 4 წლისაა, ამიტომ ვცდილობ ყველაფერი თამაშად ვაქციო, მათ შორის წიგნის კითხვაც, რადგან თამაშით სწავლა ამ ასაკის ბავშვებისთვის წამყვანია.

ADHD - როგორ ამოვიცნოთ ჰიპერაქტიური ბავშვი

თუ ბავშვს სკოლაში აქვს სწავლისა და კლასელებთან, მასწავლებლებთან ურთიერთობის პრობლემები, თუ იგი ვერ ახერხებს კონცენტრაციას საკლასო ოთახში, არ ასრულებს და თავს არიდებს სამუშაოს - შესაძლოა მას ჰქონდეს ყურადღების დეფიციტის და ჰიპერაქტივობის სინდრომი.

სოციალური და ემოციური განვითარება ბავშვობაში

ბავშვის სოციალური და ემოციური განვითარება უმნიშვნელოვანესია მისი ადეკვატურობის განვითარებისთვის, ცხოვრების გაგებისთვის და ბავშვობიდან მოზრდილობაში გადასვლისთვის.

რატომ არ უნდა ვცემოთ ბავშვი

რატომ არ უნდა ვცემოთ ბავშვი, რა უნდა გაითვალისწინონ მშობლებმა და რა შედეგები მოყვება არასწორი აღზრდის ფორმას

ვიდეო თამაშები და ბავშვები

გასართობი საშუალებები უნდა იყოს სახალისო, ამყოლი და ხელი შეუწყონ შემოქმედებითი ფანტაზიის განვითარებას. გასართობი საშუალებები არ უნდა შეიცავდეს ისეთ განზოგადებულ ინფორმაციას, რომელიც ბავშვს ისეთ შეკითხვებს გაუჩენს, რომელზეც პასუხის გაცემა მისი ასაკისთვის და ემოციური მომწიფების დონისთვის არ არის რეკომენდირებული.

როდესაც ჩემი შვილი სხვას ურტყამს - 5 წესი მშობლებისათვის

ზოგჯერ ბავშვები ავლენენ აგრესიულ ქცევას. შეიძლება შეგვიმჩნევია სათამაშო მოედანზე ან მიგვიღია საყვედური საბავშვო ბაღის აღმზრდელისაგან, რომ ჩვენი შვილი არტყამს თანატოლს, აყენებს რაიმე ფიზიკურ ზიანს.რა უნდა გააკეთოს ამ დროს მშობელმა? ეს სერიოზული გამოწვევაა, რადგან პირველი რეაქცია უმეტეს შემთხვევაში შეიძლება იყოს მკაცრად მოქცევის სურვილი.

ყურადღება და მისი როლი სასკოლო პროცესში

უმცროსკლასელთა სასკოლო წარმატება მნიშვნელოვნადაა დამოკიდებული ყურადღების განვითარების დონეზე.

ბავშვის მიერ მედიამოხმარების პოზიტიური და ნეგატიური გამოვლინებები

რა უარყოფით თუ დადებით შედეგს აძლევს მოზარდს ისეთი კომპეტენციების ადრეულ ასაკში დაუფლება, როგორებიცაა: მობილური, კომპიუტერი და ტელევიზორი?

ბავშვების დაბადების რიგი და მისი გავლენა პიროვნების ჩამოყალიბებაზე

დაბადების რიგი წარუშლელ კვალს ტოვებს ადამიანის ცხოვრების სტილზე, რომელიც თავისთავად გავლენას ახდენს ამ ინდივიდის ცხოვრებაში მეგობრობაზე, სიყვარულზე და სამსახურზე.

როგორ დავეხმაროთ მორცხვ ბავშვს სკოლაში? - რჩევები მასწავლებლებს

ნებისმიერ კლასში შეიძლება იყოს ბავშვი, რომელიც ხშირად ჩუმად არის და არ იჩენს ინიციატივას. როგორ დავეხმაროთ მორცხვ ბავშვებს სოციალური უნარების განვითარებაში? როგორ შევუქმნათ უსაფრთხო და სანდო გარემო სკოლაში?

მასწავლებლის თვალით დანახული ბავშვების აგრესიის ზოგიერთი მიზეზი

ფსიქოლოგების ნაწილი ფიქრობს, რომ როცა მოზრდილი ადამიანი უბრალო მიზეზის გამო ოჯახის წევრებს ეჩხუბება, ე.ი. მას სამსახურში საქმეები ცუდად მისდის, ხოლო როცა ასეთივე უბრალო მიზეზით თანამშრომლებთან ჩხუბობს - მაშინ ოჯახში აქვს პრობლემა.

3-4 წლის ბავშვის განვითარების ნორმები

3 წელს მიღწეული ბავშვების მშობლებითვის მთავრდება პირველი და ერთ-ერთი ყველაზე რთული პერიოდი და იწყება მაგიური წლები, როდესაც თქვნს შვილს უკვე ესმის რას ელაპარაკებით.

მუსიკა და ტვინის განვითარება

რა გავლენას ახდენს მუსიკის სწავლა ტვინის სტრუქტურის განვითარებაზე, ნერვული კავშირების ჩამოყალიბებაზე და ტვინის ზომაზე.

როგორ ვმართოთ დედმამიშვილების ჩხუბი

როგორ უნდა მოიქცეთ, როდესაც დედმამიშვილები კამათობენ? ბავშვთა ფქისოლოგის რჩევები, თუ როგორ უნდა მოიქცეთ მსგავს სიყუაციებში.

რა შეცდომებს ვუშვებთ ბავშვის შექებისას?

აღზრდის პროცესში დიდი მნიშვნელობა აქვს შექებას. მისი საშუალებით ბავშვები სწავლობენ სწორ ქცევას, უყალიბდებათ დადებითი წარმოდგენა საკუთარ თავზე.შექება ეფექტურია, თუ მას სწორი ფორმით ვაწვდით ბავშვს. სტატიაში გთავაზობთ რამოდენიმე რამოდენიმე შეცდომას, რომელსაც ხშირად უშვებენ მშობლები.

ერთი დღე გართობისა და განვითარებისთვის

სტატიაში აღწერილ, ბავშვთან ერთად გატარებული ერთი დღის მაგალითზე, თქვენ გაეცნობით საინტერესო აქტივობებს, თუ როგორ შეიძლება ყოველდღიური რუტინა ვაქციოთ ბავშვისთვის სხვადასხვა უნარების განმავითარებელ და სახალისო პროცესად.

ხშირად გავახაროთ ბავშვები

რამდენად ხშირად იღიმიან და უხარიათ ბავშვებს? როგორია მშობლების წვლილი ბავშვის დადებითი ემოციების განვითარებაზე და რა გავლენას ახდენს სიხარულისა და ბედნიერების განცდა ბავშვებზე?

მხედველობის განვითარება ბავშვობაში

როგორ მიმდინარეობს მხედველობის განვითარება ბავშვებში,როგორ ხედაენ და რა ფორმებსა და ფერებს ანიჭებენ უპირატესობა ახალშობილები.

ხატვის როლი ბავშვის განვითარებაში

რატომ უნდა ვასწავლოთ ბავშვებს ხატვა? რომელია ხატვის დადებითი მხარეები ბავშვის განვითრებაში.

ბავშვები და კომპიუტერი

ბავშვობა ალბათ ის პერიოდია, რომელსაც მოზრდილ ადამიანთა უმრავლესობა მუდამ შენატრის და ხშირად დროის უკან დაბრუნებაზე ოცნებობს.

ინტროვერტი ბავშვი: რჩევები და რეკომენდაციები

ვინ არიან ინტროვერტები? როგორია მათი სამყარო? სტატიაში მოკლედაა შეჯამებული ინტოვერტი ბავშვის ფსიქოლოგია, მათი დამახასიათებელი თვისებები. ასევე, მოცემულია რჩევები და რეკომენდაციები, რომელიც ინტროვერტებთან ურთიერთობაში დაგეხმარებათ.

ფავორიტებში დასამატებლად უნდა შეხვიდეთ სისტემაში.
ხოლო თუ ჯერ არ გაქვთ გახსნილი ანგარიში kids.ge-ზე, გაიარეთ რეგისტრაცია