სტატიები   ›  ფსიქოლოგია, განვითარება   ›   როგორ ვმართოთ დედმამიშვილების ჩხუბი

როგორ ვმართოთ დედმამიშვილების ჩხუბი

ფავორიტებში დამატება
თათია გურგენიძე
თათია გურგენიძე
ბავშვთა ფსიქოლოგი. kids.ge-ს ბავშვთა განათლებისა და განვითარების ცენტრის ფსიქოლოგი
გამოქვეყნების თარიღი: 22 თებერვალი, 2016

დედმამიშვილების ჩხუბი„შენ ყოველთვის მის მხარეს იჭერ“, „ის უფრო გიყვარს, ვიდრე მე“, „პირველმა მან დაიწყო“ - ეს ფრაზები მშობლების უმრავლესობისთვის ნაცნობია. მათ ხშირად უხდებათ შვილების ქცევითი სირთულეების გადაჭრა, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც ოჯახში რამდენიმე ბავშვია. დედმამიშვილები  ხშირად უახლოესი მეგობრები არიან, თუმცა, იშვიათია ოჯახი ბავშვების კამათის გარეშე.

ჩხუბის მიზეზი შეიძლება იყოს ბავშვების განსხვავებული  ასაკი, ინტერესები, პიროვნული თვისებები. ოჯახური რესურსების არათანაბრად განაწილება  ხშირად იწვევს კამათს. ზოგჯერ ასეთი ქცევით ბავშვები მშობლების ყურადღების მოპოვებას ცდილობენ.

რეალურად, და-ძმის ჩხუბი ოჯახური ცხოვრების ბუნებრივი ნაწილია. კამათისას ბავშვები მათთვის უსაფრთხო ოჯახურ სიტუაციაში სწავლობენ თავიანთი გრძნობების, სურვილების გამოხატვას, პოულობენ პრობლემის გადაჭრის სხვადასხვა გზებს, ცდილობენ საკუთარი უფლებების დაცვას. სწორი მიდგომის გამოყენებით მშობლები მნიშვნელოვნად ეხმარებიან შვილებს სოციალური უნარების განვითარებაში. ეს კი საბავშვო ბაღში, სკოლაში სხვა ბავშვებთან წარმატებული ურთიერთობის საფუძველია. 

 

როდესაც ბავშვები კამათობენ

კამათიუმჯობესია მისცეთ მათ დრო და საშუალება თავად იპოვონ გამოსავალი. ამით დაეხმარებით,  დამოუკიდებლად, მშობლების დახმარების გარეშე ისწავლონ პრობლემის მოგვარება. თუ ჩნდება იმის საფრთხე, რომ ბავშვები ერთმანეთს ფიზიკურად აზიანებენ ან მათი ჩხუბი რაიმე საფრთხის შემცველია, ამ დროს, რა თქმა უნდა, შესაძლებელია ჩაერიოთ.

 

სიფრთხილით მოეკიდეთ ენის მოტანას

ზოგჯერ ბავშვებს ახასიათებთ ენის მიტანა, ერთმანეთისათვის რაიმეს დაბრალება. როგორი რეაქცია შეიძლება გქონდეთ ამ დროს?  უთხრით ბავშვს, რომ  დარწმუნებული ხართ, თვითონ შეძლებენ ამ პრობლემის მოგვარებას. უმჯობესია, იყოთ ნაკლებად ემოციური, არ წაახალისოთ მისი ეს ქცევა და არ მიანიჭოთ კმაყოფილება ენის მოტანისა და თქვენი მძაფრი რეაქციის გამო. მეორე მხრივ, ბავშვმა შესაძლებელია საჭირო ინფორმაცია მოგაწოდოთ, ცემის, სათამაშოს ან რაიმე ნივთის გაფუჭების შესახებ. მნიშვნელოვანია, ბავშვს ასწავლოთ, რომ ენის მოტანის გარდა პრობლემის გადაჭრის სხვა გზაც არსებობს.

 

ასწავლეთ ბავშვებს  თავიანთ ქცევებზე პასუხისმგებლობის აღება

აგრძნობინეთ ბავშვებს რომ თითოეული მათგანი პასუხისმგებელია ჩხუბზე. ამით ასწავლით თვით-კონტროლის უნარის გამომუშავებასა და კონფლიქტისადმი თავის არიდებას. არ დაიწყოთ გამოძიება ვინ დაიწყო და ვისი ბრალია კამათი. თუ ბავშვები ჩხუბობენ ტელევიზორის გამო, საერთოთ გამორთეთ, სთხოვეთ დამშვიდნენ და შესთავაზეთ, თავად შეთანხმდნენ თუ რომელ მულტფილმს უყურებენ. წინასწარ გააცანით წესები. კამათის შემთხვევაში ბავშვები მოარიდეთ მათთვის სასიამოვნო აქტივობებს, არ დასვათ კომპიუტერთან, არ ჩაუშვათ ეზოში და ა.შ. ხოლო  აუცილებლად შეაქეთ, როდესაც მშვიდად თამაშობენ, რიგს იცავენ, ერთმანეთს სათამაშოს უზიარებენ.

 

უფროს ბავშვს არ დააკისროთ ზედმეტი ვალდებულება

ზოგჯერ მშობლები უფროს შვილს, მიუხედავად მისი ასაკისა, ზედმეტ პასუხისმგებლობას აკისრებენ. შეეცადეთ, ჩხუბისას მხოლოდ უფროსი არ გაამტყუნოთ და არ აიძულოთ დათმობა.  ამით თავიდან აირიდებთ ბავშვებს შორის მეტოქეობისა და ეჭვიანობის გაჩენას.

 

მიეცით ბავშვებს მხოლოდ მათთვის განკუთვნილი სივრცე სახლში

შესაძლებლობების ფარგლებში, თითოეულს მიეცით თავისი სივრცე. ეს შეიძლება იყოს საკუთარი ოთახი.  თუ ამის შესაძლებლობა არ არის,  კარადა ან უჯრა,  სადაც ბავშვს შენახული ექნება მხოლოდ თავისი პირადი ნივთები. როგორც წესი, პირადი, ხელშეუხებელი სივრცის არსებობა ამცირებს ჩხუბის სიხშირეს.

 

ასწავლეთ კონფლიქტის მოგვარება

ჩხუბიკონფლიქტის გადაჭრის გზებს ბავშვები იოლად სწავლობენ თამაშისას. დაანახეთ ბავშვს, რომ პრობლემის მოგვარების სხვადასხვა გზა არსებობს.  შესაძლოა მან არ იცოდეს, რომ დარტყმის გარდა სხვანაირადაც შეიძლება მოქცევა. წაახალისეთ, მოიფიქროს, თუ რა შეიძლება გააკეთოს, როდესაც სხვა ბავშვი სათამაშოს წაართმევს. მაგალითად, შეიძლება სთხოვოს სათამაშოს უკან დაბრუნება,  სხვა სათამაშო აიღოს ან ერთად თამაში შესთავაზოს.

 

თავი აარიდეთ ბავშვების ერთმანეთთან შედარებას

რა თქმა უნდა, ბავშვები განსხვავდებიან ერთმანეთისაგან, ინტელექტით, გარეგნობით, ზოგი უფრო მეტად ასრულებს თქვენს ინსტრუქციებს, ადვილია მასთან ურთიერთობა, ზოგი კი პირიქით. მიუხედავად ამისა, თავი აარიდეთ მიკერძოებულობას. შეეცადეთ წინ წამოწიოთ თითოეულის ძლიერი მხარეები. მაგალითად, ნაცვლად ფრაზისა: „ნინი ძალიან კარგად ანგარიშობს გიოსთან შედარებით, ის უფრო ძლიერი იქნება მათემატიკაში, გიო ალბათ ვერ შეძლებს.“, გამოიყენეთ: „ნინი ძალიან ძლიერია  მათემატიკაში, გიო კარგად ხატავს,  ხატვის მასწავლებელი ყოველთვის აქებს.“

 

თითოეულს დაუთმეთ მხოლოდ მისთვის საკმარისი დრო

მშობლებს ხშირად უჭირთ დროის განაწილება, განსაკუთრებით თუ ოჯახში რამდენიმე დედმამიშვილია. რეალურად, აუცილებელი არ არის თანაბარი დრო დაუთმოთ ყველა შვილს. ესაუბრეთ, ეთამაშეთ თითოეულს იმდენი ხანი, რამდენიც მას ჭირდება. მნიშვნელოვანია, რომ მთელი ეს დრო მხოლოდ მას დაუთმოთ, აგრძნობინოთ, რომ გესმით მისი გრძნობები, სურვილები და ინტერესები. 

 

განავითარეთ თითოეული ბავშვის უნიკალურობა

უნიკალურობააგრძნობინეთ ბავშვს, რომ ის დამოუკიდებელი პიროვნებაა და და-ძმებისაგან განსხვავდება. აუცილებელი არ არის, ყოველთვის ერთნაირი, ერთი რაოდენობის ნივთები უყიდოთ თითოეულს. როგორც წესი, ეს უფრო მეტად იწვევს ხოლმე შეჯიბრს ბავშვებს შორის. ამიტომ, უმჯობესია მათ მისცეთ ის, რაც რეალურად ჭირდებათ.  შესაძლებელია თითოეულს მისცეთ თავისი ასაკის შესაბამისი პრივილეგია. მაგალითად, გაუშვით მეგობართან მარტო .  

გახსოვდეთ რომ დედმამიშვილებს შორის ჩხუბი ნორმალურია!

 

სტატიები ამავე თემიდან

მზად არის პატარა გახდეს სკოლის მოსწავლე?

პედაგოგიურ და ფსიქოლოგიურ ლიტერატურაში სკოლისთვის მზაობას განმარტავენ, როგორც ბავშვის პიროვნების მრავალგვარ განვითარებას, ანუ ბავშვის მზაობა სასკოლო სწავლისთვის გულისხმობს მისი სოციალურ-ემოციური მომწიფების, სწავლისადმი მოტივაციის, მეტყველებისა და საკომუნიკაციო უნარების, ზოგადი ცოდნისა და შემეცნებითი განვითარების ასპექტებს.

მეშინია, ანუ პრობლემა სახელად შიში

გაიგეთ რომელია ბავშვთა შორის ყველაზე გავრცელებული შიშები, როგორი ტიპის შიშები არსებობს. რა არის შიშის გამომწვევი მიზეზები

როგორ დავეხმაროთ მორცხვ ბავშვს სკოლაში? - რჩევები მასწავლებლებს

ნებისმიერ კლასში შეიძლება იყოს ბავშვი, რომელიც ხშირად ჩუმად არის და არ იჩენს ინიციატივას. როგორ დავეხმაროთ მორცხვ ბავშვებს სოციალური უნარების განვითარებაში? როგორ შევუქმნათ უსაფრთხო და სანდო გარემო სკოლაში?

მხედველობის განვითარება ბავშვობაში

როგორ მიმდინარეობს მხედველობის განვითარება ბავშვებში,როგორ ხედაენ და რა ფორმებსა და ფერებს ანიჭებენ უპირატესობა ახალშობილები.

როგორ ვეთამაშოთ ბავშვს სწორად

როგორ ვეთამაშოთ ბავშვს ისე, რომ გახდეს თავდაჯერებული, კრეატიული და წარმატებული?

რა გავლენას ახდენს მიჯაჭვულობა ბავშვის განითარებაზე

რა ზეგავლენას ახდენს ბავშვის განვითარებასა და ჩამოყალიბებაში თითოეული ტიპი და რა რეკომენდაციებია საჭირო იმისთვის, რომ ბავშვის სწორად განვითარდეს

ყურადღება და მისი როლი სასკოლო პროცესში

უმცროსკლასელთა სასკოლო წარმატება მნიშვნელოვნადაა დამოკიდებული ყურადღების განვითარების დონეზე.

წარმოსახვითი მეგობარი ანუ კარლსონის სინდრომი

ნორმალურია თუ არა, რომ ბავშვს ჰყავდეს წარმოსახვითი მეგობარი და ცხოვრობდეს მის მიერ გამოგონილ სამყაროში?

როდესაც ბავშვი უარს ამბობს ჭამაზე

სკოლამდელი ასაკის პერიოდში მშობლები ხშირად აწყდებიან კვებასათან დაკავშირებულ სირთულეებს. ბავშვები ზოგჯერ უარს ამბობენ ჭამაზე, პრეტენზიულები არიან საკვების არჩევისას.ეს კი ხშირად ხდება ბავშვსა და უფროსებს შორის კამათის მიზეზი. როგორ უნდა მოიქცნენ ამ დროს მშობლები, რა უნდა გააკეთონ, რომ ჭამის პროცესი მათთვისაც და ბავშვისთვისაც სასიმოვნო გახდეს?

ბავშვების დაბადების რიგი და მისი გავლენა პიროვნების ჩამოყალიბებაზე

დაბადების რიგი წარუშლელ კვალს ტოვებს ადამიანის ცხოვრების სტილზე, რომელიც თავისთავად გავლენას ახდენს ამ ინდივიდის ცხოვრებაში მეგობრობაზე, სიყვარულზე და სამსახურზე.

აგრესია - ბავშვის აგრესიის მიზეზები და მისი დაძლევის გზები

აგრესია - რა არის აგრესია? რა არის ბავშვის აგრესიის მიზეზები და როგორია მისი დაძლევის გზები.

ოჯახში ძალადობა - სახელმძღვანელო მასწავლებლებისათვის

რა შედეგი მოყვება ოჯახში ძალადობას ბავშვებსა და მოზარდებში. როგორია ოჯახში ძალადობის ნიშნები. როგორ დავეხმარო ბავშვს ან მოზარდს. სახელმძღვანელო მასწავლებლებისთვის.

ინტროვერტი ბავშვი: რჩევები და რეკომენდაციები

ვინ არიან ინტროვერტები? როგორია მათი სამყარო? სტატიაში მოკლედაა შეჯამებული ინტოვერტი ბავშვის ფსიქოლოგია, მათი დამახასიათებელი თვისებები. ასევე, მოცემულია რჩევები და რეკომენდაციები, რომელიც ინტროვერტებთან ურთიერთობაში დაგეხმარებათ.

რატომ უნდა ვასწავლოთ ბავშვებს ხატვა?

რატომ უნდა ვასწავლოთ ბავშვებს ხატვა. რა როლს ასრულებს ფანტაზია ფავშვის განვითარებაში.

3-4 წლის ბავშვის განვითარების ნორმები

3 წელს მიღწეული ბავშვების მშობლებითვის მთავრდება პირველი და ერთ-ერთი ყველაზე რთული პერიოდი და იწყება მაგიური წლები, როდესაც თქვნს შვილს უკვე ესმის რას ელაპარაკებით.

კომპიუტერული თამაშების ნეგატიური და პოზიტიური გავლენა ბავშვებზე

რა დადებითი და უარყოფითი გავლენა შეიძლება მოახდინოს ბავშვებზე კომპიუტერულმა თამაშებმა. გაიგეთ თუ რომელი თამაში როგორ გავლენას მოახდენს ბავშვებზე.

მუსიკა და ტვინის განვითარება

რა გავლენას ახდენს მუსიკის სწავლა ტვინის სტრუქტურის განვითარებაზე, ნერვული კავშირების ჩამოყალიბებაზე და ტვინის ზომაზე.

ხშირად გავახაროთ ბავშვები

რამდენად ხშირად იღიმიან და უხარიათ ბავშვებს? როგორია მშობლების წვლილი ბავშვის დადებითი ემოციების განვითარებაზე და რა გავლენას ახდენს სიხარულისა და ბედნიერების განცდა ბავშვებზე?

დაუნის სინდრომი

რა არის დაუნის სინდრომი? რა იწვევს დაუნის სინდრომს და როგორ დავეხმაროთ განვითარებაში დაუნის სინდრომის მქონე ბავშვს?

ერთი დღე გართობისა და განვითარებისთვის

სტატიაში აღწერილ, ბავშვთან ერთად გატარებული ერთი დღის მაგალითზე, თქვენ გაეცნობით საინტერესო აქტივობებს, თუ როგორ შეიძლება ყოველდღიური რუტინა ვაქციოთ ბავშვისთვის სხვადასხვა უნარების განმავითარებელ და სახალისო პროცესად.

ფავორიტებში დასამატებლად უნდა შეხვიდეთ სისტემაში.
ხოლო თუ ჯერ არ გაქვთ გახსნილი ანგარიში kids.ge-ზე, გაიარეთ რეგისტრაცია